|
ONLINE VERSION |
|
PRINT VERSION |
|
Искра Стојковска
“Ма, каква екологија?! Имаме ние многу поважни теми!”
Ова е став со кој се соочувам секојдневно. Кога ќе го прашам мојот соговорник „кои се тие поважни теми?” првиот одговор, без исклучок, е: „економскиот развој”.
Кога добив покана да ги напишам моите „погледи”, размислував околу темата „што е она што најмногу ’ме боли’”. Се разбира, има повеќе работи, но сепак, најмногу ме боли односот на јавноста кон темата со која се занимава мојата организација – екологијата, не само како еколошки активист, можеби уште повеќе како родител. Има повеќе „агли” низ кои може да се разгледува важноста на екологијата. Решив да го земам економскиот, токму поради горенаведениот став и „масовната хипноза” со темите за економски развој, странски инвестиции и слично.
Додека развиениот свет најпосле ја увиде повеќедецениската „грешка во процена” на која се темелеше економијата од минатиот век, а која во голема мера го доведе целиот свет до работ на пропаста (драстично намалување на природните ресурси, климатски промени и сл.), ние ја пропуштаме неверојатната шанса за економски развој којашто ја отвора промената на глобалниот пазар. “Хисторѕ њилл теацх ус нотхинг” - пее Стинг.
Ако ги разгледаме глобалните движења низ историјата, центрите на моќ и доминантните империи, многу јасно се гледа основната движечка сила. Без исклучок „главните светски играчи” се оние кои поседуваат и/или имаат контрола врз она што се бара на пазарот. Во 19-тиот век најголема и највлијателна империја е британската, а најбарани „добра” се златото, јагленот, дрвената граѓа, челикот и оружјето. Во 20-тиот тоа се САД. Зошто? Затоа што имаат контрола и ги поседуваат најбараните продукти на пазарот: нафта, микрочипови, авиони, оружје, филмови. (Анализата може да ја најдете во Тајм милениум (Тиме Миллениум, Цоллетор’с Едитион 31.12.1999).
„Назад во иднината” (Бацк то тхе футуре): минатото лето бев на одмор во Јапонија. Велат, ако сакате да видите како ќе изгледа иднината, не ви треба временска машина – одете во Јапонија. Во Музејот на науката и иновациите, во најпрогресивната метропола (Токио), на најпрогресивната земја во светот, на екологијата $ е посветен цел спрат, а материјалот кој се промовира како ултимативен материјал на иднината е – конопот. Наравоучение: она што сега најмногу се бара на пазарот (а во иднина несомнено таа побарувачка ќе расте) е природата.
Нема област во која овој тренд не е повеќе од очигледен: обновливи извори на енергија во енергетиката, органско земјоделије во прехранбената индустрија, екотуризам, сертифицирани шуми... А ние сметаме дека „економскиот развој е далеку поважен од екологијата”. Денешната економија е многу тесно поврзана со екологијата, идната ќе биде незамислива без неа! Во моментов се наоѓаме во многу важен период и од патот кој ќе го избереме во голема мера зависи дали ќе го продлабочиме јазот меѓу нас и развиениот свет или ќе ја сфатиме ретката можност која ни се отвора и ќе направиме голем скок во приближувањето кон него. Поговорката вели: „Секое лошо, за некое добро”. Долгиот период на транзиција и затворањето на голем број индустриски капацитети & нанесе голема штета на економијата, но токму тоа може да биде основа за економски развој во вистински правец – зелен.
Еден од првите проекти на новиот британски премиер Гордон Браун е проектот „Еден милион зелени работни места”. „Алијансата за работа и животна средина” во Германија ги здружи силите со синдикатите, работодавачите, владата и еколошките организации и започна програма за подобрување на изолацијата во постоечките градби. Досега проектот е спроведен во 265.000 домови. Истиот отворил 190.000 нови работни места, заштедил емисија на 2 милиони тони ЦО2 и драстично ги намалил сметките на домаќинствата за греење. Крајната добивка од намалената невработеност, намалените трошоци за греење и зголемените приходи од даноци се околу 4 милијарди долари. Инвестицијата на владата била 1,8 милијарди долари. Развиените не се развиени без причина.
Македонија има неповторлива шанса да стане богата „зелена оаза” во Европа. Првиот чекор е да се смени потценувачкиот однос кон значењето на екологијата.
|
|
|
|
Крај на почетокотТоа што треба да го изнесам во овој простор, не е вообичаениот став , туку коментар за последниот број на „Граѓански свет” во оваа форма.
|  |
Кампањата “Учиме за ЕУ”
Прашањето за уставното име на Македонија го засени интересот за УнијатаШто е Европска Унија? Кои се земјите членки на ЕУ? Која е целта на проширувањето на ЕУ? Кои се симболите и химната на ЕУ? Зошто е создадена Европската Унија? Ова се некои од прашањата кои им се поставуваат на основците и средношколците од 102 училишта во земјава, како дел од кампањата “Учиме за ЕУ”, којашто ја реализираат Секретаријатот за европски прашања во Владата и Министерството за образование и наука. |  |
Реализирана најголемата еколошка акција кај нас
Македонија засади над два милиони саднициНад 2 милиони садници засадени во еден ден е апсолутниот рекорд кој го постигнаа граѓаните на Македонија на 12 март, Денот на дрвото. Во граѓанската акција “Ден на дрвото - засади ја својата иднина” учествува околу 200.000 граѓани, вклучувајќи ги и децата од градинките, учениците, студентите и дипломатите. Граѓанската акција за пошумување на Македонија од самиот почеток ја иницира еден од нашите најпознати уметници, оперскиот пејач Борис Трајанов, а вклучени беа и близу 170 познати имиња од јавниот живот, меѓу кои и Калиопи, Каролина Гочева, Индира Кастратовиќ, Бубо Каров и други. |  |
Катерина Хаџи-Мицева
Кодекси на добро однесувањеКодексот на добро однесување се дефинира[1] како доброволен договор помеѓу неколку организации со заеднички интерес, за одредени принципи или стандарди на однесување, коишто даваат насоки, или пак се обврзувачки за организациите, развиен преку заедничко учество и соработка во донесувањето. Бидејќи кодексот е механизам кој се донесува доброволно и е вид на саморегулирање, начинот на неговото спроведување мора однапред да биде одреден и механизмите треба да бидат вградени во кодексот |  |
Граѓанска организација Англунипе - Тетово
Факултативната настава на ромски јазик - препознатлива активностГраѓанската организација „Англунипе” од Тетово дејствува во областа на развојот на образованието на ромската популација и на човековите и материјалните ресурси на Ромите во земјава. Се залага за вклучување на Ромите во институциите на системот, за надминување на проблемите на заедницата на локално и на национално ниво. Освен програми за образование, спроведува и програми за развој на економските ресурси и за унапредување на правата на децата Роми и на жената Ромка |  |
Донација
Нов парк од Космофон за штитениците на заводот во Демир КапијаСпецијалниот завод за лицата со посебни потреби во Демир Капија доби нов спортско-рекреативен парк, донација од компанијата Космофон. Паркот е изграден во дворот на заводот на површина од 280 метри квадратни. Неговите штитеници ќе можат да се рекреираат на игралишта за ракомет и мал фудбал, во посебниот дел со нишалки, патеки од павер-елементи и фонтана, а целата околина е засадена со зеленило |  |
Проект на Биосфера од Битола
Уреден дворот на Домот за доенчиња и мали децаВо изминатите седум месеци Центарот за едукација и заштита на животната средина и природата Биосфера од Битола работи на проектот “Со љубов за нашите деца”, чија цел е прибирање средства од локални извори за просторно уредување на дворот на Домот за доенчиња и мали деца во Битола |  |
|
|